Egipt. Stulecie przemian

Egipt. Stulecie przemian

Cena: 23.00 zł 10.00 zł
Autor: Stępniewska-Holzer Barbara , Holzer Jerzy

Wydanie: Warszawa 2008, wyd. II poprawione i rozszerzone
Ilość stron: 312
Rozmiar: 165x235 [mm]
ISBN: 978-83-61203-14-8
Dostępność: W magazynie

Drugie, poprawione i rozszerzone wydanie książki „Egipt. Stulecie przemian” to studium rozwoju Egiptu - kraju Trzeciego Świata, wiedzionego od kolonializmu, przez rozwiązania liberalne i socjalistyczne do sterowanego odgórnie systemu politycznego w połączeniu z gospodarką wolnego rynku.

Barbara Stępniewska-Holzer jest historykiem, profesorem w Uniwersytecie Warszawskim, wykłada w Ośrodku Badań Tradycji Antycznej w Europie Środkowo-Wschodniej, Międzywydziałowych Indywidualnych Studiach Humanistycznych, Studiach Śródziemnomorskich, Wydziale Orientalistycznym a także w Collegium Civitas. Jest autorką książek i artykułów o dziejach Bliskiego Wschodu a szczególnie Egiptu, gdzie prowadziła wielokrotnie badania naukowe, historii Afryki w średniowieczu oraz Białorusi w XIX wieku. Ostatnia jej książka poświęcona była życiu codziennemu na Bliskim Wschodzie w XIX wieku.

Jerzy Holzer jest historykiem i politologiem w Instytucie Studiów Politycznych PAN i Collegium Civitas oraz członkiem Komitetu Nauk Politycznych PAN. Przez wiele lat pracował w Instytucie Historycznym Uniwersytetu Warszawskiego. Wykładał również na uniwersytetach w Moguncji, Freiburgu i Berlinie. Jest autorem książek i artykułów o dziejach Polski i powszechnych w XX wieku, a zwłaszcza historii Niemiec. Zajmuje się szczególnie systemami i ruchami politycznymi doby współczesnej, a także historią społeczną. Jego ostatnia książka poświęcona była II wojnie światowej jako zbiorowej europejskiej tragedii.

Książka ukazała się pod patronatem Wydziału Orientalistycznego Uniwersytetu Warszawskiego.

Wstęp
1. Egipski patriotyzm
2. Wprowadzenie rządów konstytucyjnych
3. Trzy siły polityczne
4. Radykalizacja polityki egipskiej i fundamentalizm islamski
5. Egipt podczas i po II wojnie światowej
6. Droga do nowoczesności
7. Rewolucja
8. Naseryzm
9. Nowe społeczeństwo
10. Ostatnie lata Nasera
11. Rządy Sadata
12. Triumf i śmierć Sadata
13. Między demokracją a dyktaturą
14. Regionalne mocarstwo czy ośrodek fundamentalizmu?
Zakończenie
Wskazówki bibliograficzne
Kalendarium
Władcy - prezydenci - premierzy
Indeks osób

Na początku lat 90. dla nowej sytuacji międzynarodowej zasadnicze okazać się miały trzy zjawiska. Pierwszym z nich był rozkład bloku komunistycznego, upadek Związku Radzieckiego i uzyskanie przez Stany Zjednoczone pozycji jedynego supermocarstwa. Egipt uzyskał zaś większą akceptację dla swej, prowadzonej od czasów Sadata, polityki zagranicznej. Przynajmniej niektóre z państw arabskich, poszukujących uprzednio partnera w Moskwie dążyły teraz do poprawy stosunków z Egiptem i za jego pośrednictwem z Amerykanami.
Jeszcze ważniejsze dla Egiptu były dwa inne zjawiska, które dotyczyły kręgu krajów islamskich i arabskich. Od czasu, kiedy Egipt przestał być główną siłą na froncie walk arabsko-izraelskich, jego pozycja w świecie arabskim zachwiała się. Wydarzeniem, które zapewniło Egiptowi nową pozycję międzynarodową na początku lat 90., był rozwój ekspansywnej polityki Iraku, inwazja przezeń Kuwejtu i, spowodowany tym, głęboki podział w świecie arabskim.
Trzecim zjawiskiem, którego znaczenie stopniowo się zwiększało, było umiędzynarodowienie konfliktu, który przenikał głęboko co najmniej od kilkunastu lat życie Egiptu. Fundamentalizm islamski w wielu krajach rozwijał się w swoim skrajnym, terrorystycznym wariancie, a jego organizacje, albo same działały w międzynarodowym składzie, albo utrzymywały między sobą intensywne kontakty
Już 27 grudnia 1989 r. Egipt odnowił stosunki dyplomatyczne z Syrią, a w miarę zaostrzania się konfliktu z Irakiem doszło do zacieśnienia współpracy egipsko-syryjskiej. Na początku maja 1990 r. Mubarak złożył wizytę w Damaszku, a w lipcu tego roku Asad rewizytował go w Kairze. 10 sierpnia w Kairze odbyły się obrady przywódców państw arabskich, dokąd zjechała się ich większość. Zdecydowano tam o udzieleniu poparcia siłom międzynarodowym, które, wobec zagrożenia irackiego, znaleźć się miały w Arabii Saudyjskiej.
W końcu października ostatecznie zakończył się okres izolowania Egiptu w świecie arabskim: Liga Arabska powróciła do swej dawnej siedziby w Kairze. Egipt wraz z Syrią, ale także wraz z konserwatywnymi monarchiami regionu Zatoki Perskiej, znalazł się po stronie krajów uczestniczących w interwencji zbrojnej przeciwko Irakowi. Wprawdzie początkowo Mubarak poszukiwał rozwiązania na drodze dyplomatycznej, ale potępił iracką inwazję na Kuwejt w sierpniu 1990 r. Kiedy Irak nie ustępował, Egipt udzielił Amerykanom całkowitego poparcia politycznego, udostępnił ich armii swoją przestrzeń powietrzną i Kanał Sueski oraz wysłał do strefy Zatoki Perskiej najpierw 20 tysięcy żołnierzy, potem dalszych 7 i 300 czołgów. W ten sposób spośród krajów interweniujących Egipt zajmował pod względem liczebności sił trzecie miejsce, po Stanach Zjednoczonych i Arabii Saudyjskiej. Inna sprawa, że kwestia iracka znacznie pogorszyła stosunki między Egiptem a Organizacją Wyzwolenia Palestyny, która udzieliła poparcia Saddamowi Husejnowi. Wewnątrz Egiptu występowały również sprzeczności. Islamiści opowiadali się za Saddamen Husejnem, pozbawieni pracy robotnicy egipscy z Iraku i Kuwejtu byli mu natomiast wrodzy. Jeden z liderów Braci Muzułmanów Hudajbi potępił i agresję Iraku na Kuwejt, i wojnę przeciw Irakowi. Studenci kairscy manifestowali poparcie dla Iraku, a rząd w obawie przed dalszymi demonstracjami przedłużył o dwa tygodnie ferie szkolne. Mufti Egiptu Tantawi twierdził, że Arabia Saudyjska ma prawo wezwać siły zbrojne spoza świata islamu do pomocy w obronie przed napadem. Jednym z pośrednich skutków konfliktu irackiego było to, że Arabia Saudyjska zaprzestała finansowania Braci Muzułmanów.
Były też świadectwa wzrastającego znaczenia Egiptu w polityce międzynarodowej. 15 maja 1991 r. Ismat Abd al-Madżid został sekretarzem generalnym Ligi Arabskiej, a więc faktycznym jej szefem. Jeszcze ważniejsze było powołanie 21 listopada Butrusa Ghalego na kluczowe stanowisko sekretarza generalnego Organizacji Narodów Zjednoczonych. Natomiast znaczenie wyłącznie propagandowe miała tzw. Deklaracja Damasceńska z 6 marca, podpisana przez sześć państw Zatoki Perskiej oraz Egipt i Syrię. Zawartej w niej decyzji utworzenia wspólnych sił pokojowych stacjonujących w regionie Zatoki Perskiej nigdy nie zrealizowano. Już po dwóch miesiącach Mubarak, chcąc zaakcentować frustrację Egiptu z powodu zwłoki, zapowiedział rychłe wycofanie wojsk egipskich z Kuwejtu. Ostatecznie partnerzy Egiptu znad Zatoki Perskiej odrzucili w grudniu 1992 r. projekt powołania stałych sił szybkiego reagowania.

Fragment rozdziału "Regionalne mocarstwo czy ośrodek fundamentalizmu?"

Napisz opinię

Imię i nazwisko:


Opinia: Uwaga: HTML nie jest interpretowany!

Ocena: Zła           Dobra

Wpisz kod w polu poniżej:



Projekt B2B współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego
w ramach Programu Operacyjnego Innowacyjna Gospodarka.
Wartość projektu: 999 600,00 PLN
Udział Unii Europejskiej: 694 762,00 PLN